Skip to Content

Gádjundoaimma barggut ja geavada doaibmarávvagat.

Bárttiid eastadeapmi

Bárttiid eastadeapmi dárkkuha doaibmabijuid, maiguin viggojuvvojit unnidit bárttiid jáhkehahttivuođa ja ráddjet daid čuovvumušat. Juohke riikkavuložis lea geatnegasvuohta atnit ávvira iežas ja birrasis dorvvolašvuođas.

  • Doahttal gádjunlága geatnegasvuođaid: fuolalašvuođa, várrugasvuođa dola ja várálaš ávdnasiid gieđahallamis. 
  • Dárkkis buollinváruhusrusttegiid ja jáddadanbiergasiid jeavddalaččat.
  • Fuolat ruhttemis ja šleađgarusttegiid dorvvolaš anus.
  • Dieđit riskadiliin heahtenummárii 112.
  • Oassálastte dorvvolašvuohtaskuvlemiidda ja čuovo gádjunlágádusa diehtojuohkima.

Gádjunlágádusat fállet neavvu, skuvlema ja bearráigeahču, dego buollindárkkistemiid, maiguin sihkkarastojuvvo visttiid ja doaimma dorvvolašvuohta.

Eanet dieđut leat gávdnon pelastustoimi.fi

Gádjundoaibma

Gádjundoaibma lea hohpolaš bargu, man ulbmilin lea gádjut olbmuid, suddjet opmodaga ja birrasa sihke ráddjet vahágiid bártedillin. 

Doaibma bártedilis 

  1. Čuojat 112 dakkaviđe.
  2. Gájo daid geat leat vára vuolde, juos sáhtát dahkat dan dorvvolaččat.
  3. Várut earáid ja oahpis dorvvolaš guvlui.
  4. Čáskat álgi buollima, juos vejolaš.
  5. Oahpis gádjunbargoveaga báikki nala.

Gádjundoaibma gokčá ee. dollabuollimiid, johtolatbárttiid, kemikálabárttiid, luondduroasuid ja elliid gádjuma. Gádjundoaimma jođiheapmi dáhpáhuvvá buresbirgenguovlluid gádjunlágádusaid bakte, ja dárbbu mielde riikkaviidosaččat.

Eanet dieđut leat gávdnon pelastustoimi.fi

Ovddaldastin ja álbmotsuodjaleapmi

Ovddaldastin dárkkuha noahkuma ja ráhkkaneami heađuštusdiliide ja spiehkastatdiliide, dego šleađgaboatkanemiide, riđuide, pandemiijaide dehe vearjokonflivttaide.

Ruovttudoalu ovddaldastinrávvagat

  • Doala ruovttuheahtevári ortnegis: biebmu, čáhci, dálkasat, báhtterrádio, lummalámpá.
  • Dovdda lagamus álbmotsuoji ja dan geavahanrávvagiid.
  • Čuovo eiseváldedieđáhusaid (Yle Radio Suomi, 112-áppa).
  • Ráhkkan evakueremii: báhkke dárbbatlaš áššegirjjiid ja ráhkkanasaid.

Álbmotsuodjaleapmi

  • Álbmotsuojit suddjejit bávkkehemiin, suonjardeamis ja roahppánemiin.
  • Suojit leat merkejuvvon alit golmmačiegain oránšša vuođuin.
  • Visteeaiggádis lea ovddasvástádus álbmotsuoji ortnegisdoallamis – dat galgá leat atnuválmmas 72 diimmu siste.

Gádjunlágádusat dorjot gielddaid válmmasvuohtaplánemis ja fállet rávvagiid iešdoaibmi ráhkkaneapmái.

Čuojat 112!

Čuojat heahtenummárii 112 álohii, go heagga, dearvvašvuohta, opmodat dehe biras lea uhkiduvvon dehe dorvvohuhtton – maid dalle, go eahpidat ná leahkit.

Bargga ná:

  1. Čuojat ieš, juos sáhtát – dovddat dili buoremusat.
  2. Muital mii lea dáhpáhuvvan.
  3. Muital dárkilis čujuhusa ja gieldda.
  4. Vástit gažaldagaide – dat eai skebme veahki boahtima.
  5. Doahttal addojuvvon rávvagiid.
  6. Heaitte telefovnna easka, go oaččut dasa lobi.

Muitte: Ale čuojat heahtenummárii hoahpuhis áššiin, dego šleađgaboatkanemiin dehe diđoštallamiin.

Eanet dieđut leat gávdnon pelastustoimi.fi

Dollabuollindilli ja álgojáddadeapmi

Go dollabuollin šaddá

  1. Gájo olbmuid váras.
  2. Várut earáid ja oahpis čoahkkananbáikái.
  3. Jáddat álgojáddadanrusttegiin dehe gokčasiin, juos dat lea dorvvolaš.
  4. Ráddje buollima nu ahte govččat uvssaid ja lásiid.
  5. Gohčo veahki nummáris 112.
  6. Oahpis gáddjuid báikki nala.

Eanet dieđut leat gávdnon pelastustoimi.fi.

Álgojáddadanrávvagat

  • Vuodjabuollin: hávkat lohkiin dehe gokčasiin.
  • Šleađgarusttetbuollin: gálgga šleađgačuggestaga, hávkat gokčasiin.
  • Biktasat buoláskit: fierat dehe hávkat gokčasiin.

Eanet dieđut leat gávdnon pelastustoimi.fi

Váruhusrusttegat, ruhtten, šleađgaboatkaneamit

Buollinváruhanrusttegat

  • Váruhusrusttegat leat bákkolaččat buot visttiin.
  • 1.1.2026 rájes ovddasvástádus sirdása visteeaiggádii.

Eanet dieđut leat gávdnon pelastustoimi.fi.

Ruhtten

  • Jeavddalaš ruhtten eastá dollabuollimiid. 
  • Dárkkis iežat guovllu gádjunlágádusa rávvagiid.

Šleađgaboatkanandilis

  • Ale čuojat heahtenummárii.
  • Geavat báhtteriiguin doaibmi čuovgganasaid.
  • Várre čázi ja biepmu.
  • Botke rávnnji báhkkaneaddji apparáhtain.
  • Oaččut lassidieđu čujuhusas https://sahkokatkokartta.fi/ omd. telefovnnain (suomagillii).
  • Čuovo eiseváldedieđáhusaid (Yle Radio Suomi, 112-áppa). (suomagillii)

Eanet dieđut leat gávdnon pelastustoimi.fi.

Dollabarggut ja sajošdolla

Dollabarggut

  • Dollabarggut (omd. sveisen, jugahus) gáibidit dollabargoskuvlema ja lobi.
  • Daga dollabargoplána ja sihkkarastte álgojáddadanbiergasiid.

Sajošdolla

  • Dolla, ovttagearddegrilla ja rissevuoššan gullet sajošdolaide.
  • Sajošdola cahkkeheapmi gáibida eananeaiggáda lobi.
  • Meahccebuollinváruhusa áigge sajošdolla lea álohii gildojuvvon.

Eanet dieđut leat gávdnon pelastustoimi.fi

Kriisa- ja neavvunbálvalusat

Kriisaveahkki lea oažžunsajes ovdamearkka dihte čuovvovaš diliin

  • Fáhkka jápmin
  • Veahkaváldedilli
  • Dollabuollin dehe eará traumáhtalaš dáhpáhus 

Deháleamos oktavuohtadieđut 

  • MIELI ry kriisatelefovdna: 09 2525 0111 (24/7)
  • Girku bálvaleaddji telefovdna: 0400 22 11 80 (d. 18–24)
  • Nissoniid Linnjá: 0800 02 400 (má–be d. 16–20)
  • Gárrenávnnasneavvun: 0800 900 45 (24/7)

Eanet dieđut leat gávdnon pelastustoimi.fi

Rakeahttabáhčinrávvagat

Lobálaš rakeahttabáhčináiggit

  • Ođđajahki: 31.12. d. 18.00 – 1.1. d. 02
  • Venecialaččat: borgemánu maŋemus vahkkoloahppa (guovlluguovdasaš rávvagat) 

Eará háviid

  • Daga ilmmuhusa gádjunlágádussii unnimusat 5 jra ovdal.
  • Rakeahttabáhčinčájáhus gáibida ilmmuhusa maid bolesii.

Eanet dieđut leat gávdnon pelastustoimi.fi.

Dorvorávvagat

  1. Ane suodjelásiid.
  2. Ale geavat go leat alkohola váikkuhusa vuollásaš.
  3. Sihkkarastte suodjegaskkaid (unn. 15 m visttiin).
  4. Ale báže rakeahtaid balkoŋggain dehe olbmuid siste.
  5. Čorge iežat luottaid.